کپچا (CAPTCHA)،
که مخفف عبارت «آزمون همگانی کاملاً خودکارشدهٔ تورینگ برای مجزا
کردن انسان و رایانه» است، یک سامانهٔ امنیتی و روند ارزیابی است که برای
جلوگیری از برخی حملههای خرابکارانهٔ رباتهای اینترنتی بهکار میرود.
این روند میتواند مشخص کند که مراجعه کنندگان به یک وبگاه یا سایر خدمات آنلاین، انسان هستند یا ربات کامپیوتری. بدین منظور برنامهٔ کپچا آزمونهایی را تولید میکند که تنها انسانها قادر به پاسخگویی به آنها باشند. چون کامپیوترها و نرمافزارهای فعلی معمولا نمیتوانند پاسخ درستی به این آزمون بدهند، هر کاربری که آنرا درست حل کند، انسان فرض میشود.
تا کنون احتمالاً با تصویری از حروف و اعداد که عمداً کج و ناواضح رسم شدهاند در وبگاههای مختلف برخورد کردهاید و از شما خواسته شده تا آن را به شکل صحیح خوانده و بادقت در یک جعبهٔ متن وارد کنید. اگر چنین است شما با یک کپچا سر و کار داشتهاید.
نسل جدید کپچا در سالهای اخیر، شامل انتخاب تصاویر خاص یا حل معادلات سادهی ریاضی است.
کپچا ها دارای تنوع زیادی هستند که برخی از معروف ترین آنها عبارتند از:
این روند میتواند مشخص کند که مراجعه کنندگان به یک وبگاه یا سایر خدمات آنلاین، انسان هستند یا ربات کامپیوتری. بدین منظور برنامهٔ کپچا آزمونهایی را تولید میکند که تنها انسانها قادر به پاسخگویی به آنها باشند. چون کامپیوترها و نرمافزارهای فعلی معمولا نمیتوانند پاسخ درستی به این آزمون بدهند، هر کاربری که آنرا درست حل کند، انسان فرض میشود.
تا کنون احتمالاً با تصویری از حروف و اعداد که عمداً کج و ناواضح رسم شدهاند در وبگاههای مختلف برخورد کردهاید و از شما خواسته شده تا آن را به شکل صحیح خوانده و بادقت در یک جعبهٔ متن وارد کنید. اگر چنین است شما با یک کپچا سر و کار داشتهاید.
نسل جدید کپچا در سالهای اخیر، شامل انتخاب تصاویر خاص یا حل معادلات سادهی ریاضی است.
کپچا ها دارای تنوع زیادی هستند که برخی از معروف ترین آنها عبارتند از:
- کپچای متنی:
در این نوع کپچا سعی می شوند با ایجاد خطوط نقاط و سایر نویز ها جلوی شناسایی متن داخل عکس توسط ربات ها گرفته شود.
کپچای متنی - کپچای سه بعدی:
این کپچا یک متن را بصورت حکاکی سه بعدی در تصویر نشان می دهد و با توجه به پیوسته بودن متن با بک گراند تشخیص آن برای ربات مشکل است.
کپچای سه بعدی - کپچای تصویری:
در این مورد چند تصویر کوچک نمایش داده می شود و از کاربر در خواست می شود مثلا تصاویری که حاوی درخت است را انتخاب نماید. این مورد در حال حاضرجزو سخت ترین موارد برای تشخیص توسط ماشین است.
کپچای تصویری - کپچای صوتی:
این مورد معمولا به عنوان گزینه اضافی در کنار کپچا های دیگر استفاده می شود و استفاده اصلی آن برای کمک به افراد با توانایی دید کم و نابیناست. - کپچای معادله ریاضی یا سوال متنی:
در این کپچا ها در داخل تصویر یک سوال ریاضی یا عمومی پرسیده می شود و در کاربر در جواب باید به آن سوال پاسخ صحیح دهد مثل: پایتخت ایران کجاست؟ که جواب تهران قابل پذیرش است.
کپچا با حل مساله ریاضی
کاربردهای کپچا
- جلوگیری از اسپم در بلاگها و سایر وبگاهها
- جلوگیری از نفوذ روباتها به رایانهها
- جلوگیری از نفوذ هکرها به رایانهها
